Urz\u0119dnicy resortu pracy chc\u0105 ustali\u0107 na nowo emerytury okrojone o wcze\u015bniej wyp\u0142acone \u015bwiadczenia, lecz jednocze\u015bnie obni\u017cy\u0107 roczne waloryzacje kapita\u0142u i sk\u0142adek za okres pobierania tych ostatnich. W tym aspekcie eksperci uwa\u017caj\u0105, \u017ce niestety jest to kolejny nieuczciwy zabieg, kt\u00f3ry zapewne spotka si\u0119 z pot\u0119pieniem chocia\u017cby Trybuna\u0142u Konstytucyjnego.<\/p>\n\n\n\n
Co zatem wiadomo o zmianach dotycz\u0105cych wcze\u015bniej okrojonych emerytur?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Urz\u0119dnicy Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Spo\u0142ecznej ujawnili niedawno w za\u0142o\u017ceniach do stworzonego pakietu naprawczego pewien nieuczciwy zabieg, kt\u00f3ry zamierzaj\u0105 zastosowa\u0107 do niemal\u017ce 67,0 tys. zainteresowanych emeryt\u00f3w. W tym kontek\u015bcie powsta\u0142 ju\u017c projekt ustawy o ustalaniu wysoko\u015bci emerytur z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych dla niekt\u00f3rych os\u00f3b, kt\u00f3re do 6 czerwca 2012 roku z\u0142o\u017cy\u0142y wniosek o emerytur\u0119 na zasadach obowi\u0105zuj\u0105cych osoby urodzone przed dniem 1 stycznia 1949 roku. \u00d3w projekt trafi\u0142 ju\u017c do konsultacji, lecz niestety znalaz\u0142 si\u0119 w nim pewien dziwny haczyk, w postaci uszczerbku waloryzacyjnego w planowanych przeliczeniach \u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n \u00d3w projekt ustawy przewiduje rekompensaty dla oko\u0142o 67,0 tys. m\u0119\u017cczyzn urodzonych w latach 1949-1952 oraz 1954 oraz kobiet z rocznik\u00f3w 1954-1959, kt\u00f3rzy przed 6 czerwca 2012 roku z\u0142o\u017cyli wniosek o emerytur\u0119 wcze\u015bniejsz\u0105, na podstawie art. 46 ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1631 ze zm. zwana dalej ustaw\u0105 emerytaln\u0105). Osoby te prawo do emerytury powszechnej naby\u0142y po 31 grudnia 2012 roku, jednak\u017ce ich kwoty \u015bwiadcze\u0144 zosta\u0142y drastycznie obci\u0119te o kwoty pobranych wcze\u015bniej \u015bwiadcze\u0144 na mocy obowi\u0105zuj\u0105cego od 1 stycznia 2013 roku art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej. Niestety niejako padli oni ofiar\u0105 niestabilnego prawa, albowiem w momencie aplikowania o emerytury wcze\u015bniejsze nie mieli poj\u0119cia co na nich czyha przy wnioskowaniu o emerytury powszechne.<\/p>\n\n\n\n W tym kontek\u015bcie nale\u017ca\u0142oby przytoczy\u0107 ca\u0142\u0105 histori\u0119 owych emeryt\u00f3w, a mianowicie:<\/p>\n\n\n\n Jakie zatem rozwi\u0105zania proponuj\u0105 obecnie urz\u0119dnicy resortu pracy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Z projektu ustawy o ustalaniu wysoko\u015bci emerytur z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych dla niekt\u00f3rych os\u00f3b wynika, i\u017c do podstawy przeliczonej emerytury powszechnej nie znajdzie zastosowania feralny przepis o pomniejszaniu, ale te\u017c nie zostanie w niej uwzgl\u0119dniona waloryzacja roczna kapita\u0142u pocz\u0105tkowego i sk\u0142adek na koncie ubezpieczonego, przypadaj\u0105ca od dnia przyznania \u015bwiadczenia wcze\u015bniejszego, do dnia osi\u0105gni\u0119cia wieku emerytalnego.<\/p>\n\n\n\n W powy\u017cszym aspekcie, zgodnie z opublikowan\u0105 ocen\u0105 skutk\u00f3w nowej regulacji, odszkodowanie tak oszacowane ma wynie\u015b\u0107 \u015brednio 662,0 z\u0142 miesi\u0119cznie dop\u0142aty dla poszkodowanych, pozostaj\u0105cych ju\u017c na emeryturach powszechnych oraz 764,0 z\u0142 dla pozosta\u0142ych. Eksperci podkre\u015blaj\u0105, i\u017c gdyby nie \u00f3w ubytek na waloryzacji, odszkodowania by\u0142yby znacznie wi\u0119ksze. W tym kontek\u015bcie \u015bwiadczenie zainteresowanego, kt\u00f3ry przeszed\u0142 na emerytur\u0119 powszechn\u0105 chocia\u017cby w 2016 roku, przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce wadliwy art. 25 ust. 1b nie wszed\u0142by w \u017cycie, obejmowa\u0142oby i emerytur\u0119 wcze\u015bniejsz\u0105, jak i r\u00f3wnie\u017c opisan\u0105 waloryzacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n Jak dostrzega Kamil Zawartka, radca prawny prowadz\u0105cy indywidualn\u0105 kancelari\u0119 w Krakowie, proponowany mechanizm wynikaj\u0105cy z art. 2 ust. 2 projektu ustawy o ustalaniu wysoko\u015bci emerytur z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych dla niekt\u00f3rych os\u00f3b prowadzi do wypaczenia sensu starania si\u0119 o ponowne przeliczenie emerytury powszechnej, wskutek tego, i\u017c korzy\u015bci z takiego ponownego przeliczenia mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 znikome.<\/p>\n\n\n\n R\u00f3wnie\u017c negatywnie projekt ocenia dr Katarzyna Kalata, radca prawny z Kancelarii Kalata, podkre\u015blaj\u0105c, i\u017c mamy do czynienia z now\u0105, ukryt\u0105 pr\u00f3b\u0105 obni\u017cenia i tak ju\u017c radykalnie zmniejszonych \u015bwiadcze\u0144 emerytalnych. W efekcie obywatele nadal b\u0119d\u0105 ponosi\u0107 finansow\u0105 strat\u0119, tyle, \u017ce nie w wyniku dzia\u0142ania art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, lecz poprzez postulowany i nieprzejrzysty mechanizm.<\/p>\n\n\n\n Mecenas Katarzyna Kalata dla przyk\u0142adu podaje sytuacj\u0119 50-letniej kobiety, kt\u00f3ra w chwili przej\u015bcia na wcze\u015bniejsze \u015bwiadczenie mia\u0142a \u0142\u0105cznie 315,0 tys. z\u0142 kapita\u0142u emerytalnego, a do osi\u0105gni\u0119cia powszechnego wieku emerytalnego pracowa\u0142a bez przerwy i odprowadza\u0142a rocznie oko\u0142o 10,0 tys. z\u0142 sk\u0142adek spo\u0142ecznych. W sytuacji, gdyby uzbierany przez ni\u0105 kapita\u0142 emerytalny oraz gromadzone na bie\u017c\u0105co sk\u0142adki by\u0142y ci\u0105gle waloryzowane, w chwili uko\u0144czenia 60 lat na jej koncie w ZUS figurowa\u0142aby kwota ponad 438,0 tys. z\u0142 w wariancie uczciwym i emerytura wynios\u0142aby zatem 1.680,0 z\u0142, a po zastosowaniu projektowanego art. 2 ust. 2 podstawa emerytury spada do 365,0 tys. z\u0142, co daje jedynie 1.398,0 z\u0142 \u015bwiadczenia emerytalnego. Strata si\u0119ga zatem 280,0 z\u0142 miesi\u0119cznie oraz 3.360,0 z\u0142 rocznie.<\/p>\n\n\n\n W tym kontek\u015bcie inny przyk\u0142ad to m\u0119\u017cczyzna, kt\u00f3ry przeszed\u0142 na emerytur\u0119 wcze\u015bniejsz\u0105 w wieku 60 lat, ale pracowa\u0142 dalej do 67 roku \u017cycia. Do chwili ustalenia emerytury wcze\u015bniejszej uzbiera\u0142 794,0 tys. z\u0142 kapita\u0142u emerytalnego, a przez ostatnie 7 lat odprowadza\u0142 15,0 tys. z\u0142 sk\u0142adek rocznie. Jego ca\u0142y kapita\u0142 emerytalny w wieku 67 lat z uwzgl\u0119dnieniem waloryzacji wynosi\u0142by 1.208.694,0 z\u0142, co da\u0142oby 6.533,0 z\u0142 emerytury. Jednak\u017ce po pomini\u0119ciu waloryzacji kapita\u0142 maleje do 899,0 tys. z\u0142, a emerytura do 4.860,0 z\u0142, co oznacza strat\u0119 ponad 20.000,0 z\u0142 rocznie.<\/p>\n\n\n\n Dlaczego zatem za takim rozwi\u0105zaniem optuj\u0105 urz\u0119dnicy resortu pracy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Generalnie przedstawiciele Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Spo\u0142ecznej broni\u0105 zaproponowanego rozwi\u0105zania, podkre\u015blaj\u0105c, i\u017c ma ono na celu zapobie\u017cenie zjawisku sztucznej kapitalizacji warto\u015bci emerytury powszechnej i jest zgodne z fundamentaln\u0105, ubezpieczeniow\u0105 zasad\u0105 powi\u0105zania wysoko\u015bci \u015bwiadczenia z wysoko\u015bci\u0105 odprowadzanych sk\u0142adek. Nie spotyka si\u0119 to jednak z uznaniem ekspert\u00f3w, gdzie chocia\u017cby Andrzej Radzis\u0142aw, radca prawny z Kancelarii Go\u017ali\u0144ska Petryk i Wsp\u00f3lnicy podkre\u015bla, i\u017c jest to niejako drwina z senior\u00f3w, kt\u00f3rzy przecie\u017c mog\u0105 nie do\u017cy\u0107 sprawiedliwo\u015bci. W tym kontek\u015bcie mowa jest bowiem o m\u0119\u017cczyznach w wieku 71-76 lat oraz kobietach w wieku 66-71 lat.<\/p>\n\n\n\n Kamil Zawartka podkre\u015bla z kolei, i\u017c w sytuacji, gdy owe niekorzystne dla emeryt\u00f3w rozwi\u0105zania wejd\u0105 w \u017cycie, to s\u0105 du\u017ce szanse na to, \u017ce w przysz\u0142o\u015bci zostan\u0105 znowu zakwestionowane przez Trybuna\u0142 Konstytucyjny, co nadal niczego nie rozwi\u0105\u017ce w tym zakresie. Warto tutaj podkre\u015bli\u0107, i\u017c przy okazji nowelizowania regulacji dla kobiet z rocznika 1953 wprowadzono zgo\u0142a odmienne rozwi\u0105zania od obecnie projektowanych i w tym kontek\u015bcie urz\u0119dnicy resortu pracy t\u0142umacz\u0105 ow\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 rozwi\u0105za\u0144 odmienno\u015bci\u0105 sytuacji, w jakiej znalaz\u0142y si\u0119 obie grupy i inn\u0105 specyfik\u0105 naruszenia wobec nich zasady zaufania obywateli do pa\u0144stwa. Tutaj bowiem, w odr\u00f3\u017cnieniu do kobiet urodzonych w latach 1949-1952, kt\u00f3re mog\u0142y przej\u015b\u0107 na emerytur\u0119 w wieku powszechnym na dotychczasowych warunkach, ubezpieczonym z rocznika 1953 nie pozostawiono takiej mo\u017cliwo\u015bci, ani czasu na dostosowanie si\u0119 do nowej sytuacji, st\u0105d te\u017c wprowadzona zmiana mia\u0142a dla nich charakter nag\u0142y i niespodziewany.<\/p>\n\n\n\n W powy\u017cszym aspekcie Andrzej Radzis\u0142aw ocenia t\u0142umaczenia urz\u0119dnik\u00f3w resortu pracy jako cynizm do kwadratu. Tutaj bowiem rz\u0105d namawia obecnie 60-latk\u00f3w czy te\u017c 70-latk\u00f3w do powrotu na rynek pracy, kt\u00f3ry czeka na nich z otwartymi r\u0119kami, a jednocze\u015bnie zabiera im nale\u017cne \u015bwiadczenia emerytalne.<\/p>\n\n\n\n Generalnie ustawa o ustalaniu wysoko\u015bci emerytur z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych dla niekt\u00f3rych os\u00f3b ma wej\u015b\u0107 w \u017cycie 1 czerwca 2026 roku i w \u015bwietle projektu emerytury zainteresowanych, kt\u00f3rzy z\u0142o\u017cyli ju\u017c lub do tego dnia z\u0142o\u017c\u0105 wniosek o ich przyznanie, zostan\u0105 ustalone na postulowanych nowych zasadach na dzie\u0144 zg\u0142oszenia tego wniosku, a pozosta\u0142ym na dat\u0119 osi\u0105gni\u0119cia przez nich wieku emerytalnego. St\u0105d te\u017c jednym osobom organ rentowy dokona przeliczenia emerytury z urz\u0119du, a drugim na wniosek. Z oceny skutk\u00f3w projektowanej regulacji wynika, i\u017c tylko 2026 roku opisane rekompensaty maj\u0105 generowa\u0107 dla bud\u017cetu pa\u0144stwa koszty rz\u0119du 308,0 mln z\u0142, w 2027 roku niemal 517,0 mln z\u0142, a \u0142\u0105cznie przez 10 lat oko\u0142o 4,0 mld z\u0142.<\/p>\n\n\n\n Jak jeszcze oceni\u0107 mo\u017cna zaproponowane przez urz\u0119dnik\u00f3w resortu pracy rozwi\u0105zania?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Jak podkre\u015bla dr Marcin Krajewski z Centrum Nietypowych Stosunk\u00f3w Zatrudnienia Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego, niew\u0105tpliwie ustawodawca ma relatywnie du\u017ce mo\u017cliwo\u015bci modyfikowania obowi\u0105zuj\u0105cych zasad podlegania ubezpieczeniom spo\u0142ecznym przez osoby, kt\u00f3re nie osi\u0105gn\u0119\u0142y jeszcze wieku emerytalnego. Jednak\u017ce ju\u017c sytuacja emeryt\u00f3w wymaga tutaj zdecydowanie bardziej wywa\u017conego podej\u015bcia, gdy\u017c przechodz\u0105c na \u015bwiadczenie emerytalne osoby takie kieruj\u0105 si\u0119 zaufaniem do pa\u0144stwa oraz obowi\u0105zuj\u0105cymi w\u00f3wczas przepisami, cz\u0119sto nieodwracalnie rezygnuj\u0105c z aktywno\u015bci zawodowej.<\/p>\n\n\n\n W tym aspekcie zatem zaproponowan\u0105 przez urz\u0119dnik\u00f3w resortu pracy zmian\u0119 zasad przeliczania emerytur oceni\u0107 nale\u017cy jako wysoce niesprawiedliw\u0105 oraz sprzeczn\u0105 z Konstytucj\u0105 RP. W tym aspekcie Trybuna\u0142 Konstytucyjny ju\u017c wcze\u015bniej stwierdzi\u0142 niezgodno\u015b\u0107 z ustaw\u0105 zasadnicz\u0105 mechanizmu przeliczenia \u015bwiadczenia, nieistniej\u0105cego w chwili przej\u015bcia na emerytur\u0119, a tymczasem obecny projekt ustawy o ustalaniu wysoko\u015bci emerytur z Funduszu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych dla niekt\u00f3rych os\u00f3b przewiduje niemal\u017ce identyczny, b\u0142\u0119dny schemat, a zatem taki, kt\u00f3ry nie obowi\u0105zywa\u0142 w momencie podejmowania przez ubezpieczonych decyzji o przej\u015bciu na wcze\u015bniejsz\u0105 emerytur\u0119. W efekcie osoby takie nie by\u0142y \u015bwiadome potencjalnych skutk\u00f3w swojego kroku.<\/p>\n\n\n\n Jednocze\u015bnie podkre\u015bli\u0107 nale\u017cy, i\u017c postulowane obecnie pomniejszenie \u015bwiadcze\u0144 dotyczy\u0107 ma r\u00f3wnie\u017c tych emeryt\u00f3w wcze\u015bniejszych, kt\u00f3rzy ju\u017c dawno osi\u0105gn\u0119li powszechny wiek emerytalny i znajduj\u0105 si\u0119 w sytuacji uniemo\u017cliwiaj\u0105cej istotn\u0105 zmian\u0119 swojej sytuacji zawodowej. W przypadku wielu poszkodowanych brak waloryzacji sk\u0142adek doprowadzi\u0107 mo\u017ce zatem do sytuacji, gdzie nowe rozwi\u0105zania oka\u017c\u0105 si\u0119 mniej korzystne od tych, kt\u00f3re zosta\u0142y ju\u017c uznane za niekonstytucyjne wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n Podsumowuj\u0105c, urz\u0119dnicy resortu pracy zaproponowali obecnie rozwi\u0105zania dotycz\u0105ce emeryt\u00f3w, kt\u00f3rzy na skutek poprzednio obowi\u0105zuj\u0105cych przepis\u00f3w mieli obni\u017cone \u015bwiadczenia. Tym samym emerytury okrojone o wcze\u015bniej wyp\u0142acone \u015bwiadczenia maj\u0105 by\u0107 przeliczone na nowo, lecz jednocze\u015bnie obni\u017cone o roczne waloryzacje kapita\u0142u i sk\u0142adek za okres pobierania tych ostatnich. Eksperci nie zostawiaj\u0105 wr\u0119cz suchej nitki na proponowanych rozwi\u0105zaniach, podkre\u015blaj\u0105c, i\u017c jest to ju\u017c kolejna sztuczka rz\u0105dz\u0105cych, kt\u00f3ra zmierza do tego, aby nie wyp\u0142aci\u0107 nale\u017cnych \u015bwiadcze\u0144 emerytalnych. Spotka si\u0119 ona zapewne z kolejnym pot\u0119pieniem chocia\u017cby ze strony Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, kt\u00f3ry w takich sytuacjach m\u00f3wi o naruszeniu zasady zaufania obywateli do pa\u0144stwa i stanowionego przez nie prawa.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Urz\u0119dnicy resortu pracy chc\u0105 ustali\u0107 na nowo emerytury okrojone o wcze\u015bniej wyp\u0142acone \u015bwiadczenia, lecz jednocze\u015bnie obni\u017cy\u0107 roczne waloryzacje kapita\u0142u i<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6596,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"yoast_head":"\n\n