{"id":6543,"date":"2025-05-18T09:24:53","date_gmt":"2025-05-18T09:24:53","guid":{"rendered":"https:\/\/szukampracy.pl\/blog\/?p=6543"},"modified":"2025-05-18T09:24:54","modified_gmt":"2025-05-18T09:24:54","slug":"oferty-pracy-beda-musialy-wygladac-inaczej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/szukampracy.pl\/blog\/oferty-pracy-beda-musialy-wygladac-inaczej\/","title":{"rendered":"Oferty pracy b\u0119d\u0105 musia\u0142y wygl\u0105da\u0107 inaczej"},"content":{"rendered":"\n

Ju\u017c nied\u0142ugo oferty pracy b\u0119d\u0105 musia\u0142y wygl\u0105da\u0107 nieco inaczej. W tym kontek\u015bcie pracodawcy b\u0119d\u0105 musieli uwa\u017ca\u0107 jakich nazw stanowisk pracy u\u017cywaj\u0105 w og\u0142oszeniach o prac\u0119, a\u017ceby nie narazi\u0107 si\u0119 na zarzut dyskryminacji. Jednocze\u015bnie licz\u0105 oni na to, i\u017c urz\u0119dnicy Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Spo\u0142ecznej przygotuj\u0105 odpowiednie wytyczne w tym wzgl\u0119dzie.<\/p>\n\n\n\n

Jakie zatem zmiany nast\u0105pi\u0105 w kontek\u015bcie ofert pracy publikowanych przez pracodawc\u00f3w?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zasadniczo og\u0142oszenia o naborze oraz nazwy stanowisk pracy trzeba b\u0119dzie ju\u017c nied\u0142ugo formu\u0142owa\u0107 neutralnie pod wzgl\u0119dem p\u0142ci. Przepis taki zosta\u0142 bowiem zaproponowany przez pos\u0142\u00f3w w projekcie nowelizacji kodeksu pracy, nad kt\u00f3rym tocz\u0105 si\u0119 obecnie prace parlamentarne. Generalnie og\u00f3lny zakaz dyskryminacji ju\u017c obowi\u0105zuje w prawie pracy, jednak\u017ce zastosowanie nowej regulacji, kt\u00f3ra wymaga neutralno\u015bci p\u0142ciowej r\u00f3wnie\u017c w warstwie j\u0119zykowej, okaza\u0107 si\u0119 mo\u017ce nie lada wyzwaniem dla wielu pracodawc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Pami\u0119ta\u0107 bowiem nale\u017cy, i\u017c obecnie art. 11.3 kodeksu pracy stanowi o tym i\u017c: \u201eJakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpo\u015brednia lub po\u015brednia, w szczeg\u00f3lno\u015bci ze wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107, wiek, niepe\u0142nosprawno\u015b\u0107, ras\u0119, religi\u0119, narodowo\u015b\u0107, przekonania polityczne, przynale\u017cno\u015b\u0107 zwi\u0105zkow\u0105, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientacj\u0119 seksualn\u0105, zatrudnienie na czas okre\u015blony lub nieokre\u015blony, zatrudnienie w pe\u0142nym by\u0142 w niepe\u0142nym wymiarze czasu pracy – jest niedopuszczalna\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Ponadto art. 18.3a kodeksu pracy stanowi i\u017c: \u201ePracownicy powinni by\u0107 r\u00f3wno traktowani w zakresie nawi\u0105zania i rozwi\u0105zania stosunku pracy, warunk\u00f3w zatrudnienia, awansowania oraz dost\u0119pu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczeg\u00f3lno\u015bci bez wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107, wiek, niepe\u0142nosprawno\u015b\u0107, ras\u0119, religi\u0119, narodowo\u015b\u0107, przekonania polityczne, przynale\u017cno\u015b\u0107 zwi\u0105zkow\u0105, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientacj\u0119 seksualn\u0105, zatrudnienie czas okre\u015blony lub nieokre\u015blony, zatrudnienie w pe\u0142nym w niepe\u0142nym wymiarze czasu pracy\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Jak podkre\u015bla Katarzyna Wilczyk, radczyni prawna, starsza prawniczka w Kancelarii Raczkowski, niew\u0105tpliwie w przypadku niekt\u00f3rych zawod\u00f3w okre\u015blenie neutralnej p\u0142ciowo nazwy stanowiska pracy mo\u017ce by\u0107 trudne, a niekiedy wr\u0119cz komiczne. W tym zakresie w j\u0119zyku polskim z \u0142atwo\u015bci\u0105 znale\u017a\u0107 mo\u017cna takie przyk\u0142ady, jak chocia\u017cby tapicer czy hydraulik, gdzie feminatyw brzmi po prostu zabawnie, mianowicie tapicerka i hydrauliczka.<\/p>\n\n\n\n

W powy\u017cszym aspekcie eksperci t\u0142umacz\u0105, i\u017c zaproponowana zmiana jest przejawem szerszego trendu legislacyjnego i spo\u0142ecznego, mianowicie zmierzania do rzeczywistej r\u00f3wno\u015bci p\u0142ci na rynku pracy. A jednocze\u015bnie podkre\u015bli\u0107 nale\u017cy, i\u017c intencj\u0105 ustawodawcy jest nie tyle ingerencja w j\u0119zyk jako taki, lecz eliminacja barier psychologicznych i spo\u0142ecznych, kt\u00f3re mog\u0105 zniech\u0119ca\u0107 osoby okre\u015blonej p\u0142ci do aplikowania na konkretne stanowiska.<\/p>\n\n\n\n

Niestety okazuje si\u0119, i\u017c w praktyce realizacja przepisu o formu\u0142owaniu nazw stanowisk pracy neutralnie pod wzgl\u0119dem p\u0142ci mo\u017ce napotyka\u0107 niema\u0142e trudno\u015bci. Zw\u0142aszcza, i\u017c przepis nie pozwala na jakiekolwiek wyj\u0105tki w tym zakresie, co oznacza, i\u017c pracodawca zawsze b\u0119dzie musia\u0142 u\u017cywa\u0107 neutralnych nazw stanowisk pracy i to tak\u017ce w ofertach pracy, bez wzgl\u0119du na to o jaki zaw\u00f3d chodzi.<\/p>\n\n\n\n

Jak bowiem zauwa\u017ca dr Katarzyna Kalata, radca prawny z Kancelarii Kalata, j\u0119zyk polski jako j\u0119zyk fleksyjny, jest silnie zdeterminowany rodzajowo, co sprawia, i\u017c ca\u0142kowita neutralno\u015b\u0107 p\u0142ciowa w nazewnictwie stanowisk pracy bywa trudna do osi\u0105gni\u0119cia, bez jednoczesnego wprowadzania form nieprzyj\u0119tych w standardowej polszczy\u017anie. W tym zakresie formy bowiem typu \u201eosoba tapicerska\u201d czy \u201eosoba spawaj\u0105ca\u201d maja charakter sztuczny i mog\u0105 po prostu budzi\u0107 op\u00f3r, zar\u00f3wno w\u015br\u00f3d pracownik\u00f3w, jak i r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d pracodawc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Nieco mniej w\u0105tpliwo\u015bci ma w tym wzgl\u0119dzie Katarzyna Wilczyk, podkre\u015blaj\u0105c, i\u017c mo\u017cna stosowa\u0107 tak zwany osobatyw, co w przypadku niekt\u00f3rych zawod\u00f3w brzmi zabawnie, lecz na przyk\u0142ad \u201eosoba ksi\u0119gowa\u201d czy te\u017c \u201eosoba fotografuj\u0105ca\u201d, s\u0105 ju\u017c tutaj do przyj\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

O czym jeszcze warto wiedzie\u0107 w kontek\u015bcie nowych wymog\u00f3w co do formu\u0142owania nazw stanowisk pracy neutralnie pod wzgl\u0119dem p\u0142ci?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jak dostrzega dr Katarzyna Kalata, najbardziej funkcjonalnym i zgodnym z celem regulacji rozwi\u0105zaniem b\u0119dzie zapewne stosowanie zr\u00f3\u017cnicowanych form, jak chocia\u017cby tapicer\/tapicerka, b\u0105d\u017a ewentualnie u\u017cywanie sformu\u0142owa\u0144 neutralnych z wyra\u017anym wskazaniem, \u017ce oferta pracy jest skierowana do wszystkich os\u00f3b, bez wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107. Tutaj nale\u017cy bowiem pami\u0119ta\u0107, i\u017c kluczowe znaczenie b\u0119dzie mia\u0142o nie tylko samo brzmienie og\u0142oszenia, lecz r\u00f3wnie\u017c rzeczywisty brak element\u00f3w dyskryminacyjnych w procesie rekrutacyjnym.<\/p>\n\n\n\n

Podobne zdanie ma r\u00f3wnie\u017c Katarzyna Wilczyk, podkre\u015blaj\u0105c, i\u017c rozwi\u0105zaniem mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c u\u017cycie generycznego maskulatywu, ze skr\u00f3conym dopiskiem wskazuj\u0105cym dwie p\u0142cie, jak chocia\u017cby tapicer (m\/k) czy hydraulik (m\/k). Tutaj projekt przepis\u00f3w nie ogranicza tych mo\u017cliwo\u015bci i w praktyce, z uwagi na bogactwo j\u0119zyka polskiego, wyb\u00f3r odpowiedniego sposobu neutralizacji nazwy stanowiska pracy zale\u017ce\u0107 b\u0119dzie od brzmienia danej nazwy i preferencji pracodawcy.<\/p>\n\n\n\n

Z kolei dr Katarzyna Kalata zauwa\u017ca, i\u017c nowa regulacja zapewne spowoduje trudno\u015bci, lecz w d\u0142u\u017cszej perspektywie ma ona sens. Przepis ten bowiem, cho\u0107 mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 pocz\u0105tkowo trudny do wdro\u017cenia w warstwie j\u0119zykowej, stanowi krok w dobrym kierunku, gdy chodzi o u\u015bwiadomienie pracodawcom obowi\u0105zku r\u00f3wnego traktowania kandydat\u00f3w do pracy. Jednocze\u015bnie dopiero praktyka poka\u017ce jak \u00f3w przepis zostanie zaimplementowany i czy nie doprowadzi to do nadmiernej formalizacji j\u0119zyka ofert pracy. Warto r\u00f3wnie\u017c monitorowa\u0107 czy urz\u0119dnicy resortu pracy opublikuj\u0105 rekomendacje b\u0105d\u017a te\u017c wytyczne, kt\u00f3re niew\u0105tpliwie pomog\u0142yby pracodawcom we w\u0142a\u015bciwym stosowaniu nowych przepis\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Jak jeszcze spojrze\u0107 mo\u017cna na nowo projektowane przepisy, dotycz\u0105ce formu\u0142owania nazw stanowisk pracy neutralnie pod wzgl\u0119dem p\u0142ci?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jak dostrzega z kolei Dominika Domia\u0144ska-Drzazga, radca prawny z Agencji Zatrudnienia Trenkwalder, niew\u0105tpliwie propozycja poselska jest zaskakuj\u0105ca, bowiem przepisy od lat jasno zakazuj\u0105 dyskryminacji p\u0142ciowej w procesie rekrutacji. W tym aspekcie przepisy kodeksu pracy, jak i art. 19c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy od lat okre\u015blaj\u0105, \u017ce niedopuszczalna jest dyskryminacja ze wzgl\u0119du na chocia\u017cby p\u0142e\u0107. Tutaj przepisy te precyzuj\u0105 jednocze\u015bnie, i\u017c pracodawca powinien traktowa\u0107 r\u00f3wno nie tylko swych w\u0142asnych pracownik\u00f3w, lecz r\u00f3wnie\u017c kandydat\u00f3w do pracy. W zwi\u0105zku z tym powszechn\u0105 praktyk\u0105 rynkow\u0105 jest taki spos\u00f3b formu\u0142owania og\u0142osze\u0144 o prac\u0119, by nie nosi\u0142y one znamion dyskryminacji. Niew\u0105tpliwie zatem domniemywa\u0107 nale\u017cy, i\u017c poprawka poselska do kodeksu pracy ma na celu doprecyzowa\u0107 to, co by\u0142o ju\u017c zapisane, cho\u0107 mo\u017ce nie zawsze stosowane przez wszystkich pracodawc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Ponadto Dominika Domia\u0144ska-Drzazga podkre\u015bla, i\u017c proponowany przez pos\u0142\u00f3w przepis odnosi si\u0119 jedynie do ofert zatrudnienia, a przecie\u017c to jest tylko jeden z element\u00f3w rekrutacji. To samo dotyczy zakazu dyskryminacji p\u0142ciowej w procesie naboru, gdzie przepisy kodeksu pracy ju\u017c od lat jej zakazuj\u0105, st\u0105d te\u017c rekruterzy podczas rozm\u00f3w kwalifikacyjnych powinni unika\u0107 wszelkich przejaw\u00f3w dyskryminacji bezpo\u015bredniej lub po\u015bredniej. Przyk\u0142adowo zatem nie mo\u017cna pyta\u0107 kandydata o kwestie dotycz\u0105ce \u017cycia prywatnego, statusu spo\u0142ecznego, spraw rodzinnych czy \u015bwiatopogl\u0105dowych. Sam zakaz dyskryminacji wynika r\u00f3wnie\u017c z przepis\u00f3w ustawy o wdro\u017ceniu niekt\u00f3rych przepis\u00f3w Unii Europejskiej w zakresie r\u00f3wnego traktowania, kt\u00f3re zakazuj\u0105 dyskryminacji nie tylko wobec pracownik\u00f3w, kandydat\u00f3w na pracownik\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c wobec zleceniobiorc\u00f3w czy te\u017c innych os\u00f3b \u015bwiadcz\u0105cych prac\u0119 na podstawie um\u00f3w prawa cywilnego.<\/p>\n\n\n\n

Poza tym pami\u0119ta\u0107 nale\u017cy, i\u017c elementy oferty zatrudnienia to nie tylko nazwa stanowiska pracy, lecz r\u00f3wnie\u017c:<\/p>\n\n\n\n