Ustawa o zmianie ustawy o systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych i niekt\u00f3rych innych ustaw, zwana tak\u017ce ustaw\u0105 systemow\u0105, zosta\u0142a w\u0142a\u015bnie podpisana przez Prezydenta RP. Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 nowych przepis\u00f3w ma wej\u015b\u0107 w \u017cycie od pocz\u0105tku 2022 roku, a jedn\u0105 z najistotniejszych zmian jest odst\u0105pienie od automatycznego wy\u0142\u0105czenia z ubezpieczenia chorobowego w przypadku sp\u00f3\u017anienia si\u0119 z zap\u0142at\u0105 sk\u0142adki lud dokonania tej wp\u0142aty w niepe\u0142nej wysoko\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Ot\u00f3\u017c nie, je\u015bli przedsi\u0119biorca sp\u00f3\u017ani si\u0119 z zap\u0142at\u0105 sk\u0142adki na ZUS lud dokona wp\u0142aty sk\u0142adki, ale w niepe\u0142nej wysoko\u015bci, b\u0119dzie on nadal ubezpieczony, jednak\u017ce bez prawa do wyp\u0142aty zasi\u0142ku do czasu sp\u0142aty zad\u0142u\u017cenia. Natomiast przedsi\u0119biorcza matka z nieop\u0142aconym ubezpieczeniem ZUS, nie otrzyma zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego. W tym przypadku nab\u0119dzie ona prawo do \u015bwiadczenia rodzicielskiego, zwanego potocznie kosiniakowym i wyp\u0142acanego szczeg\u00f3lnie tym kobietom, kt\u00f3re rodz\u0105c dziecko nie mia\u0142y prawa do zasi\u0142ku chorobowego z ZUS, w tym i macierzy\u0144skiego, a kt\u00f3re wynosi minimum 1.000 z\u0142 i jest wyp\u0142acane przez urz\u0119dy gmin.<\/p>\n\n\n\n
Prawo do \u015bwiadczenia rodzicielskiego przys\u0142uguje min. matce albo ojcu dziecka i opiekunowi faktycznemu dziecka w przypadku obj\u0119cia opiek\u0105 dziecka w wieku do uko\u0144czenia si\u00f3dmego roku \u017cycia, a w przypadku dziecka, wobec kt\u00f3rego podj\u0119to decyzj\u0119 o odroczeniu obowi\u0105zku szkolnego – do uko\u0144czenia dziesi\u0105tego roku \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n
\u015awiadczenie kosiniakowe nie przys\u0142uguje, je\u015bli:<\/p>\n\n\n\n
De facto kobieta, kt\u00f3ra nie ma mo\u017cliwo\u015bci ubiegania si\u0119 o zasi\u0142ek macierzy\u0144ski z powodu zaleg\u0142o\u015bci ubezpieczeniowych, otrzyma \u015bwiadczenie kosiniakowe na podstawie ustawy o \u015bwiadczeniach rodzinnych, poniewa\u017c ma do tego ca\u0142kowite prawo do czasu, kiedy faktycznie otrzyma zasi\u0142ek macierzy\u0144ski, kt\u00f3ry wy\u0142\u0105cza prawo do kosiniakowego.<\/p>\n\n\n\n
To podobna sytuacja do tej, kt\u00f3ra wyst\u0119kuje obecnie, kiedy ZUS zakwestionuje tytu\u0142 ubezpieczeniowy kobiety i nie wyp\u0142aca zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego, a czyni to dopiero po zapadni\u0119ciu wyroku s\u0105du ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych uznaj\u0105cego podleganie kobiety pod ubezpieczenie.<\/p>\n\n\n\n
Zasadne pytanie pojawia si\u0119 w\u00f3wczas, czy owa kobieta, kt\u00f3ra pobra\u0142a \u015bwiadczenie kosiniakowe, czyli rodzicielskie i sp\u0142aci zaleg\u0142o\u015bci ubezpieczeniowe, w wyniku czego otrzyma zasi\u0142ek macierzy\u0144ski, to czy musi ona zwr\u00f3ci\u0107 pobrane kwoty \u015bwiadczenia kosiniakowego?<\/p>\n\n\n\n
Odpowied\u017a na to pytanie nie jest taka jednoznaczna. Ot\u00f3\u017c przepisy m\u00f3wi\u0105, i\u017c osoba, kt\u00f3ra nienale\u017cnie pobra\u0142a \u015bwiadczenie rodzinne, jest zobowi\u0105zana do jego zwrotu. Z kolei za nienale\u017cno\u015b\u0107 uwa\u017ca si\u0119 sytuacje, kiedy wyp\u0142acono \u015bwiadczenie pomimo zaistnienia okoliczno\u015bci powoduj\u0105cych:<\/p>\n\n\n\n
a osoba pobieraj\u0105ca owo \u015bwiadczenie by\u0142a pouczona o braku prawa do pobierania \u015bwiadczenia.<\/p>\n\n\n\n
Natomiast zdaniem s\u0105d\u00f3w administracyjnych w takich sytuacjach jednak nie ma obowi\u0105zku zwrotu \u015bwiadczenia rodzinnego. Przyk\u0142adowo S\u0105d Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 28 pa\u017adziernika 2020 roku (sygn. akt II SA\/Lu 417\/20) uchyli\u0142 decyzj\u0119 gminy nakazuj\u0105c\u0105 zwrot \u015bwiadczenia rodzinnego pobranego gdy ZUS nie wyp\u0142aci\u0142 zasi\u0142ku, poniewa\u017c uzna\u0142, i\u017c kobieta ta nie podlega ubezpieczeniu oraz uchyli\u0142 decyzj\u0119 samorz\u0105dowego kolegium odwo\u0142awczego w tej samej sprawie. Kobieta tak\u017ce odwo\u0142a\u0142a si\u0119 do s\u0105du ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych od decyzji ZUS, kt\u00f3ry kwestionowa\u0142 podleganie kobiety pod ubezpieczenie. Tak\u017ce ten s\u0105d przyzna\u0142 jej racj\u0119, \u017ce pod ubezpieczenie ZUS ona podlega i nakaza\u0142 organowi rentowemu wyp\u0142at\u0119 stosownego zasi\u0142ku. W\u0142a\u015bnie wtedy gmina za\u017c\u0105da\u0142a zwrotu kosiniakowego uznaj\u0105c je za nienale\u017cnie pobrane.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105d wyja\u015bni\u0142 swoje stanowisko w taki spos\u00f3b, i\u017c ustawodawca w art. 17c ust. 9 pkt 1 ustawy o \u015bwiadczeniach rodzinnych zastosowa\u0142 czasownik \u201eotrzymywa\u0107\u201d w czasie tera\u017aniejszym, a to oznacza, \u017ce na drodze do uzyskania \u015bwiadczenia rodzicielskiego przeszkod\u0119 stanowi aktualne wyp\u0142acanie zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego, a co za tym idzie, w omawianym powy\u017cej przypadku nie zasz\u0142a taka sytuacja, poniewa\u017c kobieta nie pobiera\u0142a zasi\u0142ku w trakcie orzekania o przyznaniu wsparcia, a co r\u00f3wnie\u017c istotne, nawet nie mia\u0142a wiedzy, czy go w og\u00f3le otrzyma.<\/p>\n\n\n\n
Jak wynika z innych orzecze\u0144 s\u0105d\u00f3w administracyjnych, rozr\u00f3\u017cniaj\u0105 one dwa sformu\u0142owania:<\/p>\n\n\n\n
To pierwsze okre\u015blane jest obiektywn\u0105 kategori\u0105, a drugie wskazuje na to, i\u017c pobieraj\u0105cy jest \u015bwiadomy swego czynu. To sprawia, i\u017c, pomimo \u017ce zapewne kolejne sprawy b\u0119d\u0105 podobne w skutkach, to s\u0105dy rozpatruj\u0105c je indywidualnie, b\u0119d\u0105 docieka\u0107, czy zasz\u0142a sytuacja z zakresu pierwszego, czy drugiego sformu\u0142owania i na tej podstawie b\u0119d\u0105 orzeka\u0142y w konkretnych sprawach, a co za tym idzie, wyroki b\u0119d\u0105 r\u00f3\u017cne, ale raczej w wi\u0119kszo\u015bci na korzy\u015b\u0107 skar\u017c\u0105cych os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n
Obowi\u0105zuj\u0105ca obecnie zasada wy\u0142\u0105czenia z ubezpiecze\u0144 z automatu, je\u015bli nie op\u0142acona zostanie sk\u0142adka na ubezpieczenie lub b\u0119dzie na wp\u0142acona w niepe\u0142nej wysoko\u015bci, dotyczy wy\u0142\u0105cznie os\u00f3b dobrowolnie podlegaj\u0105cych ubezpieczeniom chorobowym, a zatem w zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci wszystkich os\u00f3b prowadz\u0105cych dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 i ich wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Kwestia ta jest problematyczna dla og\u00f3\u0142u, zar\u00f3wno dla samych ubezpieczonych, kt\u00f3rzy szczeg\u00f3lnie w ubieg\u0142ym roku z uwagi na epidemi\u0119 COVID-19 i og\u00f3lne zamieszanie na rynku, omy\u0142kowo op\u0142acali sk\u0142adki w ni\u017cszym wymiarze lub sp\u00f3\u017aniali si\u0119 z ich wp\u0142at\u0105, jak r\u00f3wnie\u017c i dla samych pracownik\u00f3w ZUS, gdzie system, na kt\u00f3rym pracuj\u0105, odnotowywa\u0142 sp\u00f3\u017anialskich i roztargnionych przedsi\u0119biorc\u00f3w oraz z automatu wprowadza\u0142 im utrat\u0119 ubezpieczenia spo\u0142ecznego. Tacy przedsi\u0119biorcy zazwyczaj dowiadywali si\u0119 o tym w\u00f3wczas, gdy wyst\u0119powali o zasi\u0142ek chorobowy czy macierzy\u0144ski, a z organu rentowego otrzymywali decyzj\u0119 o braku prawa do \u015bwiadczenia. Oczywi\u015bcie przedsi\u0119biorcy przys\u0142uguje prawo do z\u0142o\u017cenia wniosku o wsteczne wyra\u017cenie zgody na op\u0142acenie sk\u0142adki po terminie, a ZUS w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci przychyla\u0142 si\u0119 do tych wniosk\u00f3w, co powodowa\u0142o jednak spore zamieszanie w\u015br\u00f3d pracownik\u00f3w ZUS oraz bezsensown\u0105 i zb\u0119dn\u0105 papierologi\u0119.<\/p>\n\n\n\n
W odniesieniu do \u015bwiadcze\u0144 z ubezpieczenia wypadkowego nie dzia\u0142a regu\u0142a o automatycznym braku podlegania pod to ubezpieczenie w przypadku braku wp\u0142aty w terminie lub jej wp\u0142aty w niepe\u0142nym wymiarze. Tu brany pod uwag\u0119 jest art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 30 pa\u017adziernika 2002 roku o ubezpieczeniu spo\u0142ecznym z tytu\u0142u wypadk\u00f3w przy pracy i chor\u00f3b zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1205), kt\u00f3ry m\u00f3wi, i\u017c:<\/p>\n\n\n\n
\u015bwiadczenia wypadkowe nie s\u0105 nale\u017cne tylko je\u015bli w dniu wypadku lub w dniu z\u0142o\u017cenia wniosku o przyznanie \u015bwiadcze\u0144 z tytu\u0142u choroby zawodowej, ich zad\u0142u\u017cenie z tytu\u0142u sk\u0142adek wobec organu rentowego wynosi powy\u017cej 6,60 z\u0142, ale tylko do czasu ca\u0142kowitej sp\u0142aty owego zad\u0142u\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n
Ustawa o zmianie ustawy o systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych i niekt\u00f3rych innych ustaw wprowadza okres, przez kt\u00f3ry osoba ubiegaj\u0105ca si\u0119 o zasi\u0142ek chorobowy lub macierzy\u0144ski b\u0119dzie mog\u0142a dokona\u0107 sp\u0142aty zaleg\u0142o\u015bci sk\u0142adkowych wobec ZUS i b\u0119dzie on wynosi\u0142 6 miesi\u0119cy od ostatniego dnia okresu, za kt\u00f3ry przys\u0142uguje zasi\u0142ek.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli niezg\u0142oszenie roszczenia o wyp\u0142at\u0119 zasi\u0142ku nast\u0105pi\u0142o z przyczyn niezale\u017cnych od uprawnionego, to \u00f3w termin 6 miesi\u0119cy liczony b\u0119dzie od dnia, w kt\u00f3rym usta\u0142a przeszkoda uniemo\u017cliwiaj\u0105ca zg\u0142oszenie roszczenia, a je\u015bli niewyp\u0142acenie zasi\u0142ku w ca\u0142o\u015bci lub cz\u0119\u015bci by\u0142o w efekcie b\u0142\u0119du p\u0142atnika sk\u0142adek lub ZUS, to roszczenie o wyp\u0142at\u0119 zasi\u0142ku ulega przedawnieniu dopiero po 3 latach.<\/p>\n\n\n\n
Podsumowuj\u0105c, od 1 stycznia 2022 roku zacznie obowi\u0105zywa\u0107, podpisana ju\u017c przez Prezydenta RP, ustawa o zmianie ustawy o systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych i niekt\u00f3rych innych ustaw, kt\u00f3ra mi\u0119dzy innymi zlikwiduje automatyczne wy\u0142\u0105czenie z ubezpieczenia spo\u0142ecznego os\u00f3b, kt\u00f3re maj\u0105 wobec ZUS zad\u0142u\u017cenie spowodowane op\u00f3\u017anieniem w p\u0142atno\u015bciach sk\u0142adek lub wp\u0142at w zani\u017conej kwocie. Nie sprawi to jednak, \u017ce d\u0142u\u017cnicy b\u0119d\u0105 mogli liczy\u0107 na wyp\u0142at\u0119 \u015bwiadczenia, poniewa\u017c b\u0119dzie to mo\u017cliwe dopiero po uregulowaniu przeterminowanych zobowi\u0105za\u0144 sk\u0142adkowych. Dodatkowo przedsi\u0119biorcze matki, kt\u00f3rym ZUS z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w odmawia wyp\u0142aty zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego, a kt\u00f3re w zwi\u0105zku z tym otrzymuj\u0105 \u015bwiadczenie rodzicielskie, w uzasadnionych przypadkach, po przychylnym dla nich wyroku s\u0105du, kt\u00f3ry m\u00f3wi o przywr\u00f3ceniu podlegania ubezpieczeniom, a po sp\u0142acie zaleg\u0142o\u015bci wyp\u0142acany jest zasi\u0142ek macierzy\u0144ski, b\u0119d\u0105 zwolnione z obowi\u0105zku zwrotu kosiniakowgo, co oznacza, i\u017c istnieje opcja pobierania dw\u00f3ch \u015bwiadcze\u0144 jednocze\u015bnie. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ustawa o zmianie ustawy o systemie ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych i niekt\u00f3rych innych ustaw, zwana tak\u017ce ustaw\u0105 systemow\u0105, zosta\u0142a w\u0142a\u015bnie podpisana przez<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4357,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"yoast_head":"\n