Komplikuj\u0105 si\u0119 kwestie\nuregulowania unijnej p\u0142acy minimalnej. Zdaniem zwi\u0105zkowc\u00f3w projekt dyrektywy w\nsprawie najni\u017cszego wynagrodzenia jest zbyt ma\u0142o precyzyjny, z kolei pracodawcy\nuwa\u017caj\u0105 go za zbyt radykalny. Ponadto, budzi on du\u017cy sprzeciw w niekt\u00f3rych\nkrajach Unii Europejskiej.<\/p>\n\n\n\n
W chwili obecnej pewne jest\njedno, i\u017c Komisja Europejska (KE) chce uregulowa\u0107 wsp\u00f3lnotowe zasady\nkszta\u0142towania p\u0142acy minimalnej. I temu w\u0142a\u015bnie s\u0142u\u017cy przedstawiony przez ni\u0105\nprojekt dyrektywy w sprawie adekwatnych wynagrodze\u0144 minimalnych w Unii\nEuropejskiej (UE). <\/p>\n\n\n\n
Projekt ten nie precyzuje\njednoznacznie jednolitego sposobu ustalania najni\u017cszych p\u0142ac w poszczeg\u00f3lnych\nkrajach UE, jak chocia\u017cby sugerowane 50% poziomu przeci\u0119tnego wynagrodzenia.\nOkre\u015bla jednak\u017ce, i\u017c p\u0142aca ma by\u0107 \u201eadekwatna\u201d i wskazuje kryteria, kt\u00f3re trzeba\nb\u0119dzie uwzgl\u0119dnia\u0107 przy ustalaniu wysoko\u015bci najni\u017cszej pensji w krajach UE.<\/p>\n\n\n\n
Generalnie pracodawcy kwestionuj\u0105\nsam\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 uregulowania tych kwestii w dyrektywie, obawiaj\u0105c si\u0119, \u017ce UE\nb\u0119dzie egzekwowa\u0107 pensje minimalne na poziomie uznawanym przez siebie za\nodpowiedni. <\/p>\n\n\n\n
Z kolei organizacje zwi\u0105zkowe s\u0105\nw tej kwestii nieco bardziej podzielone. Na poziomie europejskim wi\u0119kszo\u015b\u0107 z\nnich popar\u0142a prace nad samym projektem, jednak\u017ce oczekuj\u0105, by dyrektywa by\u0142a\nbardziej precyzyjna ni\u017c zaprezentowany projekt. Jednocze\u015bnie ca\u0142kowicie\nprzeciwne projektowi s\u0105 organizacje zwi\u0105zkowe z kraj\u00f3w skandynawskich. W tych\nkrajach bowiem wysoko\u015b\u0107 wynagrodze\u0144 jest najcz\u0119\u015bciej ustalana w uk\u0142adach\nzbiorowych lub porozumieniach zbiorowych z pracodawcami. Tym samym propozycje\nuregulowania tych kwestii na poziomie unijnym ostro oprotestowuj\u0105, traktuj\u0105c to\nwr\u0119cz jako zamach na autonomi\u0119 partner\u00f3w spo\u0142ecznych. I to pomimo tego, i\u017c w\nlutym bie\u017c\u0105cego roku Europejska Konfederacja Zwi\u0105zk\u00f3w Zawodowych (zrzeszaj\u0105ca ponad\n500 central zwi\u0105zkowych z pa\u0144stw unijnych) opowiedzia\u0142a si\u0119 za dyrektyw\u0105. <\/p>\n\n\n\n
Generalnie dalsze prace zale\u017c\u0105 od\nstanowiska rz\u0105d\u00f3w pa\u0144stw cz\u0142onkowskich i Parlamentu Europejskiego (PE).\nNieoficjalnie m\u00f3wi si\u0119 o tym, i\u017c PE poprze propozycj\u0119 uregulowania zasad\nustalania p\u0142acy minimalnej.<\/p>\n\n\n\n
Zdecydowanie mniej przewidywalne\nw tym zakresie s\u0105 jednak stanowiska rz\u0105d\u00f3w poszczeg\u00f3lnych pa\u0144stw. Polska, pod\nk\u0105tem wysoko\u015bci p\u0142acy minimalnej (wed\u0142ug parytetu si\u0142y nabywczej), jest pod tym\nwzgl\u0119dem z pierwszej 10-ce pa\u0144stw UE, zajmuj\u0105c 9 miejsce na 27 pa\u0144stw.<\/p>\n\n\n\n
W roku 2020 pensja minimalna\nprzekroczy\u0142a w naszym kraju poziom 50% p\u0142acy przeci\u0119tnej, co zasadniczo\npozwala\u0142oby spe\u0142nia\u0107 cele okre\u015blone w dyrektywie. Tym niemniej, gdyby owa\ndyrektywa wesz\u0142a w \u017cycie w proponowanym kszta\u0142cie, konieczne by\u0142yby zmiany\nzasad mechanizmu ustalania najni\u017cszego wynagrodzenia, jak i podj\u0119cie dzia\u0142a\u0144 na\nrzecz zwi\u0119kszenia ilo\u015bci zawieranych uk\u0142ad\u00f3w zbiorowych. Nale\u017cy zatem\noczekiwa\u0107, i\u017c prace nad dyrektyw\u0105 nie b\u0119d\u0105 proste i raczej szybko nie wejd\u0105 w\n\u017cycie. <\/p>\n\n\n\n
Zasadniczo kwestionuj\u0105 oni ju\u017c\nsam spos\u00f3b unormowania sprawy p\u0142acy minimalnej. Jak zauwa\u017ca Robert Lisicki,\ndyrektor departamentu pracy Konfederacji Lewiatan, zgodnie z art. 153. Ust.5\nTraktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Unii nie przys\u0142uguje kompetencja\ndo regulowania kwestii wynagrodze\u0144. Ponadto z orzecznictwa Trybuna\u0142u\nSprawiedliwo\u015bci UE wynika, i\u017c uprawnienia Unii w tym zakresie odnosz\u0105 si\u0119 tyko\ndo kwestii dyskryminacji. Zatem pracodawcy nie sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 niekt\u00f3rym\nwytycznym okre\u015blonym w przedmiotowym projekcie, jednak\u017ce ich zdaniem powinny\none mie\u0107 charakter zalece\u0144, a nie dyrektywy, kt\u00f3ra musi zosta\u0107 implementowana\nprzez krajowe ustawodawstwo pa\u0144stw cz\u0142onkowskich. <\/p>\n\n\n\n
Odmiennego zdania w tym wzgl\u0119dzie\ns\u0105 zwi\u0105zkowcy. Jak zauwa\u017ca Barbara Surdykowska z biura eksperckiego, dialogu i\npolityki spo\u0142ecznej NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d, UR ju\u017c od d\u0142u\u017cszego czasu w praktyce\nzajmuje si\u0119 warunkami pracy i p\u0142acy, co wynika chocia\u017cby z tego, i\u017c pa\u0144stwa\nunijne dzia\u0142aj\u0105 we wsp\u00f3lnotowym rynku. Zatem zauwa\u017cy\u0107 nale\u017cy, i\u017c jeste\u015bmy ju\u017c\nna innym etapie integracji, a nowe przepisy powinny to uwzgl\u0119dnia\u0107. Jest to\nzatem dobry moment na wprowadzenie projektowanej dyrektywy, gdy\u017c bez popytu\nwewn\u0119trznego nie odbudujemy obecnie gospodarki. Ponadto kryzys wywo\u0142any\nepidemi\u0105 unaoczni\u0142 jak wiele os\u00f3b wykonuj\u0105cych prace niezb\u0119dne w sytuacji\nzagro\u017cenia otrzymuje niskie pensje. <\/p>\n\n\n\n
Zdaniem strony zwi\u0105zkowej projekt\ndyrektywy wymaga jednak doprecyzowania, chocia\u017cby definicji zatrudnionych,\nkt\u00f3rym przys\u0142uguje najni\u017csze wynagrodzenie. Zwi\u0105zkowcom zale\u017cy bowiem na tym,\nby przepisy gwarantowa\u0142y je r\u00f3wnie\u017c osobom kierowanym na sta\u017c dofinansowany z\nurz\u0119d\u00f3w pracy oraz pracownikom sezonowym w rolnictwie. <\/p>\n\n\n\n
Ot\u00f3\u017c problemem jest te\u017c okre\u015blony\nw dyrektywie spos\u00f3b kszta\u0142towania minimalnej pensji (by spe\u0142nia\u0142a ona kryteria\nadekwatno\u015bci). Wbrew bowiem wcze\u015bniejszym zapowiedziom w projekcie nie ma\nzapis\u00f3w, kt\u00f3ry wprost zobowi\u0105zywa\u0142by pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie do ustalania\nwysoko\u015bci takiego wynagrodzenia na poziomie 50% przeci\u0119tnego wynagrodzenia i\n60% mediany (w danym kraju unijnym). <\/p>\n\n\n\n
Genez\u0105 braku takich zapis\u00f3w jest\nnajprawdopodobniej fakt, i\u017c w poszczeg\u00f3lnych krajach inaczej ustala si\u0119 te\nkwestie, bior\u0105c pod uwag\u0119 r\u00f3\u017cne dane statystyczne. Znalaz\u0142y si\u0119 tam za to\nzapisy o kryteriach ustalania adekwatnej p\u0142acy, kt\u00f3re musz\u0105 by\u0107 uj\u0119te w krajowych\nprzepisach. Mowa jest w tym kontek\u015bcie chocia\u017cby o takich elementach, jak:<\/p>\n\n\n\n
Zdaniem Andrzeja Radzikowskiego,\nprzewodnicz\u0105cego OPZZ, takie zapisy s\u0105 niewystarczaj\u0105ce. Zwi\u0105zkowcy domaga\u0107 si\u0119\nb\u0119d\u0105 jasnego sprecyzowania, i\u017c minimalne wynagrodzenie ma stanowi\u0107 50%\nprzeci\u0119tnej p\u0142acy i 60% mediany. Ponadto, mo\u017cliwym jest te\u017c ustalenie takiego\nrozwi\u0105zania w ustawie o p\u0142acy minimalnej, nawet gdy nie znajdzie si\u0119 ono w\nunijnej dyrektywie. <\/p>\n\n\n\n
Pracodawcy z kolei zwracaj\u0105\nuwag\u0119, i\u017c nawet bez tak jednoznacznego zapisu, UE i tak mo\u017ce chcie\u0107 egzekwowa\u0107\nten poziom najni\u017cszego wynagrodzenia. Zgodnie bowiem z motywem 21 projektu\n(kt\u00f3re okre\u015blaj\u0105 cele i za\u0142o\u017cenia projektowanych zmian) \u201ewykorzystanie\nwska\u017anik\u00f3w powszechnie stosowanych na szczeblu mi\u0119dzynarodowym, na przyk\u0142ad 60\nprocent mediany wynagrodze\u0144 i 50 procent \u015bredniego wynagrodzenia, mo\u017ce pom\u00f3c w\nocenie adekwatno\u015bci wynagrodzenia minimalnego w stosunku do poziomu\nwynagrodze\u0144.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Taki zapis, zdaniem pracodawc\u00f3w,\noznacza to, i\u017c powi\u0105zanie najni\u017cszej p\u0142acy z przeci\u0119tn\u0105 i median\u0105 jest\nwprowadzane jakoby tylnymi drzwiami. Ponadto kwestionuj\u0105 oni u\u017cycie w projekcie\nokre\u015ble\u0144 typu konieczno\u015b\u0107 \u201ezapewnienia adekwatnej p\u0142acy minimalnej\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Praktyka mo\u017ce by\u0107 bowiem taka, i\u017c\nTrybuna\u0142 Sprawiedliwo\u015bci UE zyska uprawnienia do badania czy pensja minimalna\njest w\u0142a\u015bnie adekwatna, a tym samym b\u0119dzie to uprawnienie do rozstrzygania\nkwestii jej kszta\u0142towania i wysoko\u015bci w poszczeg\u00f3lnych pa\u0144stwach. <\/p>\n\n\n\n
Generalnie du\u017ce zastrze\u017cenia\nbudzi te\u017c kwestia promowania negocjacji zbiorowych (uk\u0142ad\u00f3w) w sprawie\nustalania wynagrodze\u0144. Artyku\u0142 4 projektu dyrektywy wskazuje bowiem, i\u017c pa\u0144stwa\ncz\u0142onkowskie maj\u0105 mi\u0119dzy innymi \u201ewspiera\u0107 budowanie i wzmacnianie zdolno\u015bci\npartner\u00f3w spo\u0142ecznych do anga\u017cowania si\u0119 w negocjacje zbiorowe w sprawie\nustalania wynagrodze\u0144 na poziomie sektorowym lub mi\u0119dzysektorowym\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Te kraje, w kt\u00f3rych zasi\u0119g\nnegocjacji zbiorowych wynosi mniej ni\u017c 70% pracownik\u00f3w (czyli zdecydowanie\nPolska) maj\u0105 ustanowi\u0107 \u201eramy sprzyjaj\u0105cych warunk\u00f3w dla negocjacji zbiorowych\u201d\noraz plan dzia\u0142ania na rzecz wspierania takich porozumie\u0144.<\/p>\n\n\n\n
Zdaniem zwi\u0105zkowc\u00f3w to ogromna\nwarto\u015b\u0107 dodana ca\u0142ego projektu dyrektywy. Zdaniem Barbary Surdykowskiej,\npa\u0144stwa cz\u0142onkowskie b\u0119d\u0105 musia\u0142y podj\u0105\u0107 dzia\u0142ania, by obj\u0105\u0107 uk\u0142adami\nzbiorowymi wi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 pracownik\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n
Pracodawcy z kolei widz\u0105 w takim\nrozwi\u0105zaniu sprzeczno\u015b\u0107 z autonomi\u0105 partner\u00f3w spo\u0142ecznych. Owa konieczno\u015b\u0107\nokre\u015blania przez rz\u0105dy poszczeg\u00f3lnych pa\u0144stw cz\u0142onkowskich ram negocjacji\nzbiorowych generalnie narusza ich swobod\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Podsumowuj\u0105c, projekt unijnej\ndyrektywy w sprawie jednolitego sposobu okre\u015blania p\u0142acy minimalnej budzi spore\nkontrowersje zar\u00f3wno w Polsce, jak i w innych pa\u0144stwach unijnych. Zapowiadaj\u0105\nsi\u0119 w tym temacie skomplikowane i d\u0142ugotrwa\u0142e negocjacje, kt\u00f3re trudno dzi\u015b\njednoznacznie oceni\u0107 jakim wynikiem si\u0119 sko\u0144cz\u0105. Tym niemniej, uchwalenie\nostatecznego kszta\u0142tu owej dyrektywy nie pozostanie bez wp\u0142ywu na polski rynek\npracy. Wr\u0119cz przeciwnie, ta dyrektywa b\u0119dzie mia\u0142a na niego ca\u0142kiem du\u017cy wp\u0142yw.\n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Komplikuj\u0105 si\u0119 kwestie uregulowania unijnej p\u0142acy minimalnej. Zdaniem zwi\u0105zkowc\u00f3w projekt dyrektywy w sprawie najni\u017cszego wynagrodzenia jest zbyt ma\u0142o precyzyjny, z<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3477,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[1544],"yoast_head":"\n