Praca zdalna na sta\u0142e ju\u017c wros\u0142a\nw polski krajobraz rynku pracy. I wraz z jej upowszechnieniem, pomimo braku\njeszcze unormowa\u0144 w polskim kodeksie pracy w tym zakresie, zaczyna ona stwarza\u0107\npewne problemy. Pojawiaj\u0105 si\u0119 bowiem pierwsze roszczenia pracownik\u00f3w, kt\u00f3rzy w ten\nw\u0142a\u015bnie spos\u00f3b \u015bwiadcz\u0105 prac\u0119 wobec swego pracodawcy. Roszczenia te dotycz\u0105\nnieszcz\u0119\u015bliwych zdarze\u0144 podczas pracy, jak i rekompensat za ponoszone koszty.<\/p>\n\n\n\n
Ot\u00f3\u017c sta\u0142a si\u0119 ona jednym z\npodstawowych remedi\u00f3w na problemy przedsi\u0119biorstw zwi\u0105zane z kryzysem\ngospodarczym i wprowadzanymi obostrzeniami. I jej stosowanie jest cenione u\ncoraz wi\u0119kszej ilo\u015bci przedsi\u0119biorc\u00f3w, jednak\u017ce wi\u0105\u017ce si\u0119 te\u017c z dodatkowym\nryzykiem. <\/p>\n\n\n\n
Eksperci prawa pracy wskazuj\u0105, i\u017c\ndo prawnik\u00f3w zaczynaj\u0105 zg\u0142asza\u0107 si\u0119 osoby, kt\u00f3re w trakcie zdalnego wykonywania\nobowi\u0105zk\u00f3w dozna\u0142y wypadk\u00f3w (chocia\u017cby poparzenia gor\u0105cym napojem lub upadku\nspowodowanego nieprawid\u0142owym rozmieszczeniem sprz\u0119tu i okablowania w domu). Jak\nzauwa\u017ca Ma\u0142gorzata Lorenc z przedsi\u0119biorstwa Lorenc \u2013 Doradztwo Kadrowe i\nPersonalne, zna na przyk\u0142ad pracownika, kt\u00f3ry poparzy\u0142 si\u0119 wrz\u0105tkiem, robi\u0105c\nherbat\u0119 i jednocze\u015bnie prowadz\u0105c s\u0142u\u017cbow\u0105 rozmow\u0119 telefoniczn\u0105. Taka sytuacja\njest bez w\u0105tpienia wypadkiem przy pracy, chocia\u017c do zdarzenia dosz\u0142o w domu\npracownika. Jednak\u017ce inne przypadku nie s\u0105 ju\u017c tak jednoznaczne w ocenie.<\/p>\n\n\n\n
Tymczasem przepisy specustawy z\ndnia 2 marca 2020 roku, kt\u00f3re umo\u017cliwi\u0142y pracodawcom polecenie wykonywania\npracy zdalnej pracownikom nie reguluj\u0105 w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny odpowiedzialno\u015bci za\nbhp. Zatem nale\u017cy przyj\u0105\u0107, i\u017c ponosi j\u0105 nadal pracodawca na podstawie przepis\u00f3w\nkodeksu cywilnego, a na dodatek musi on liczy\u0107 si\u0119 z jeszcze innego rodzaju\nroszczeniami. <\/p>\n\n\n\n
Jak bowiem zauwa\u017ca Alina Gi\u017cejowska,\nradca prawny i partner w Kancelarii A.Sobczyk i Wsp\u00f3\u0142pracownicy, ju\u017c w okresie\nletnim osoby zatrudnione zacz\u0119\u0142y kierowa\u0107 do pracodawc\u00f3w wnioski o wyp\u0142at\u0119\nrycza\u0142t\u00f3w, kt\u00f3re zrekompensowa\u0142yby im podwy\u017cszone koszty, jakie ponosz\u0105 one w\nzwi\u0105zku z wykonywaniem obowi\u0105zk\u00f3w s\u0142u\u017cbowych w domu. Generalnie chodzi tutaj\nchocia\u017cby o wy\u017csze rachunki za energi\u0119, wod\u0119 czy te\u017c inne media. I\nzatrudniaj\u0105cy musz\u0105 powa\u017cnie liczy\u0107 si\u0119 z takimi roszczeniami, szczeg\u00f3lnie, i\u017c po\nzmianie przepis\u00f3w praca zdalna mo\u017ce by\u0107 polecana przez d\u0142u\u017cszy czas, a nie jak\npierwotnie wynika\u0142o ze specustawy, czyli do 4 wrze\u015bnia 2020 roku.<\/p>\n\n\n\n
Ot\u00f3\u017c nade wszystko pracodawcy\npowinni pami\u0119ta\u0107, i\u017c zgodnie z art. 94 kodeksu pracy (KP) musz\u0105 oni zaznajomi\u0107\nzatrudnionych z zasadami wykonywania pracy na danych stanowiskach, organizowa\u0107\nj\u0105 w spos\u00f3b zmniejszaj\u0105cy jej uci\u0105\u017cliwo\u015b\u0107 oraz zapewni\u0107 bezpieczne i\nhigieniczne warunki pracy. Generalnie bowiem specustawa ich z tych obowi\u0105zk\u00f3w\nnie zwolni\u0142a. <\/p>\n\n\n\n
Je\u017celi zatem dojdzie do wypadku\nprzy pracy, obowi\u0105zkiem pracodawcy jest ustalenie jego okoliczno\u015bci i przyczyn\noraz zastosowanie odpowiednich \u015brodk\u00f3w zapobiegaj\u0105cych. Pracownikowi za\u015b\nprzys\u0142uguj\u0105 \u015bwiadczenia z ubezpieczenia wypadkowego wyp\u0142acanego przez ZUS.<\/p>\n\n\n\n
Dla pracodawcy wa\u017cne jest te\u017c, i\u017c\nponosi on w takim przypadku odpowiedzialno\u015b\u0107 uzupe\u0142niaj\u0105c\u0105 (chocia\u017cby cywiln\u0105,\ngdy szkoda poniesiona w wyniku nieszcz\u0119\u015bliwego wypadku przewy\u017csza \u015bwiadczenia z\nZUS). Ma to szczeg\u00f3lnie wa\u017cne znaczenie w przypadku kierowania do wykonywania\npracy w formie zdalnej, gdy\u017c zatrudniaj\u0105cy w praktyce ma ograniczony wp\u0142yw na\nmo\u017cliwo\u015b\u0107 kszta\u0142towania warunk\u00f3w pracy. A od tego, czy pracodawca dochowa\u0142\ndba\u0142o\u015bci o zapewnienie bhp zale\u017cy zakres jego odpowiedzialno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
St\u0105d te\u017c, jak zauwa\u017ca Alina\nGi\u017cejowska, pracodawcy powinni podejmowa\u0107 dzia\u0142ania, kt\u00f3re ogranicz\u0105 ryzyko\nwypadk\u00f3w, a jednocze\u015bnie potwierdz\u0105, i\u017c zadbali oni o bezpiecze\u0144stwo. I w tej\nsytuacji nawet je\u015bli do zdalnego wykonywania obowi\u0105zk\u00f3w najcz\u0119\u015bciej kierowani\ns\u0105 pracownicy biurowi, nie b\u0119d\u0105cy ju\u017c zobowi\u0105zani do odbywania okresowych\nszkole\u0144 bhp, to warte zadba\u0107 o to, by im takie szkolenie zorganizowa\u0107. Dobrym\nrozwi\u0105zaniem jest te\u017c przygotowanie im przyst\u0119pnie napisanej instrukcji pracy\nzdalnej, gdzie okre\u015blone zostan\u0105 cho\u0107by takie kwestie, jak prawid\u0142owe ustawienie\no\u015bwietlenia, monitora czy te\u017c miejsca do siedzenia.<\/p>\n\n\n\n
Dobrze by\u0142oby te\u017c, gdyby\npracodawcy umo\u017cliwili zatrudnionym kierowanie pyta\u0144 w sprawie organizacji\nobowi\u0105zk\u00f3w poza siedzib\u0105 przedsi\u0119biorstwa. Generalnie bowiem im wi\u0119cej takich\ndzia\u0142a\u0144 podejmie pracodawca, tym \u0142atwiej b\u0119dzie, w razie sporu s\u0105dowego z\npracownikiem, wykaza\u0107, i\u017c jego odpowiedzialno\u015b\u0107 za nieszcz\u0119\u015bliwe zdarzenie jest\nograniczona, gdy\u017c pracownik zosta\u0142 odpowiednio przeszkolony i poinstruowany.<\/p>\n\n\n\n
Kolejn\u0105 kwesti\u0105, z kt\u00f3r\u0105 musz\u0105\nsi\u0119 liczy\u0107 pracodawcy polecaj\u0105cy wykonywanie pracy w formie zdalnej, s\u0105 \u017c\u0105dania\nrekompensaty podwy\u017cszonych koszt\u00f3w domowych. Teoretycznie specustawa ich do\ntego nie zobowi\u0105zuje, a sami pracodawcy cz\u0119sto podkre\u015blaj\u0105, i\u017c pracownicy te\u017c\nodnosz\u0105 korzy\u015bci z takiej formy \u015bwiadczenia pracy, gdy\u017c przyk\u0142adowo nie ponosz\u0105\nkoszt\u00f3w dojazdu do siedziby przedsi\u0119biorstwa. <\/p>\n\n\n\n
Jednak\u017ce zatrudniony wykonuje\nzadania nie dla siebie, ale dla pracodawcy. A ten przecie\u017c tak\u017ce oszcz\u0119dza,\nchocia\u017cby na wynajmie powierzchni biurowych, op\u0142at za energi\u0119, wod\u0119 itp. I\nje\u015bli pracodawca nie wyp\u0142aci pracownikowi \u017cadnej rekompensaty z tego tytu\u0142u, to\nmusi liczy\u0107 si\u0119 z tym, i\u017c w razie zako\u0144czenia zatrudnienia pracownik zwr\u00f3ci si\u0119\ndo s\u0105du o rekompensat\u0119 na podstawie przepis\u00f3w kodeksu cywilnego (KC). <\/p>\n\n\n\n
W tej sytuacji istotne jest\nbowiem, i\u017c pracodawcy p\u0142ac\u0105 pracownikowi za uzasadnione koszty podr\u00f3\u017cy lub te\u017c\nzwracaj\u0105 pieni\u0105dze, kt\u00f3re wyda\u0142 na rzecz przedsi\u0119biorstwa, jak chocia\u017cby w\nrazie konieczno\u015bci szybkiej naprawy s\u0142u\u017cbowego auta. Zatem je\u015bli pracodawca\nzleca wykonywanie pracy w formie zdalnej, dobrze by\u0142oby, gdyby ustali\u0142 pewn\u0105\nkwot\u0119 rycza\u0142tu, odzwierciedlaj\u0105cego rzeczywiste koszty ponoszone przez\npracownik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Kolejnym problemem w zwi\u0105zku z\nwykonywaniem pracy w formie zdalnej mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 depresja. Nale\u017cy bowiem\npami\u0119ta\u0107, i\u017c d\u0142ugotrwa\u0142e wykonywanie pracy poza siedzib\u0105 przedsi\u0119biorstwa mo\u017ce\nnegatywnie wp\u0142ywa\u0107 na stan psychofizyczny zatrudnionego. W tym kontek\u015bcie\npojawiaj\u0105 si\u0119 jednak w\u0105tpliwo\u015bci, czy je\u015bli pracownik b\u0119dzie mia\u0142 depresj\u0119\n(gdy\u017c przyk\u0142adowo mieszka sam i ograniczono mu w ten spos\u00f3b kontakty\nmi\u0119dzyludzkie), mo\u017ce domaga\u0107 si\u0119 od pracodawcy rekompensaty, chocia\u017cby za\nkoszty wizyt u psychologa.<\/p>\n\n\n\n
Jak zauwa\u017ca profesor Monika\nG\u0142adoch, radca prawny w Kancelarii M.G\u0142adoch Specjali\u015bci Prawa Pracy, raczej\ntakich podstaw nie ma. Po pierwsze sama depresja ma bowiem wielop\u0142aszczyznowe\nprzyczyny i trudno jednoznacznie wskaza\u0107, i\u017c wynika wy\u0142\u0105cznie z konieczno\u015bci\nwykonywania obowi\u0105zk\u00f3w poza siedzib\u0105 przedsi\u0119biorstwa. Po drugie za\u015b, by\ndomaga\u0107 si\u0119 zado\u015b\u0107uczynienia, nale\u017ca\u0142oby wykaza\u0107 bezprawno\u015b\u0107 jego dzia\u0142ania.\nTymczasem kierowanie do wykonywania pracy w formie zdalnej wynika wprost ze\nspecustawy uchwalonej jako przeciwdzia\u0142anie rozprzestrzeniaj\u0105cej si\u0119 epidemii. <\/p>\n\n\n\n
Z drugiej jednak strony powy\u017csze\nnie oznacza, i\u017c pracodawcy nie powinni w og\u00f3le interesowa\u0107 si\u0119 zdrowiem\npsychofizycznym pracownika, gdy\u017c jest to przecie\u017c szerszym elementem dbania o\nhigien\u0119 pracy. W tym wzgl\u0119dzie pracodawcy mog\u0105 zapewni\u0107 zatrudnionym mo\u017cliwo\u015b\u0107\nkorzystania z us\u0142ug psychologa, jak i zg\u0142aszania skutk\u00f3w, jakie wywo\u0142uje u nich\nwykonywanie obowi\u0105zk\u00f3w s\u0142u\u017cbowych poza siedzib\u0105 przedsi\u0119biorstwa.<\/p>\n\n\n\n
W tym wzgl\u0119dzie dobrym\nrozwi\u0105zaniem wydaje si\u0119 te\u017c by\u0107 przeprowadzanie cyklicznej ankiety w\u015br\u00f3d\nzatrudnionych na temat ich funkcjonowania podczas pracy zdalnej. A takie\ndzia\u0142ania, w przypadku sporu chocia\u017cby o rekompensat\u0119, b\u0119d\u0105 potwierdza\u0142y, i\u017c\npracodawca dochowa\u0142 nale\u017cytej staranno\u015bci w zakresie dba\u0142o\u015bci o bhp.<\/p>\n\n\n\n
Podsumowuj\u0105c, kieruj\u0105c pracownika\ndo wykonywania pracy zdalnej pracodawca nie mo\u017ce poprzesta\u0107 na wr\u0119czeniu mu\nkomputera. To wymaga znacznie szerszego podej\u015bcia, a ju\u017c na pewno interesowania\nsi\u0119 zdrowiem i samopoczuciem pracownika. Istotne w tym wzgl\u0119dzie s\u0105 kwestie\npoinformowania i przeszkolenia z zakresu podstawowych zasad bhp, ustalenia\newentualnych rekompensat, jak i zadbania o jego stan psychofizyczny. Dopiero\nzainteresowanie si\u0119 w tym wszystkimi aspektami sprawia, i\u017c mo\u017cna b\u0119dzie\nstwierdzi\u0107, \u017ce pracodawca odpowiednio zadba\u0142 o bezpiecze\u0144stwo i higien\u0119 pracy\npracownik\u00f3w wykonuj\u0105cych prac\u0119 w formie zdalnej. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Praca zdalna na sta\u0142e ju\u017c wros\u0142a w polski krajobraz rynku pracy. I wraz z jej upowszechnieniem, pomimo braku jeszcze unormowa\u0144<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3389,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[1069,822,821],"yoast_head":"\n